Twee uur extra rekenen per week kan in groep 8 worden gebruikt om heel gericht te werken aan rekenvaardigheden die nog onvoldoende beheerst worden. Deze cursus is bedoeld voor scholen die leerlingen vóór de doorstroomtoets én vóór de overstap naar het voortgezet onderwijs een stevigere rekenbasis willen meegeven.

De nadruk ligt op belangrijke struikelblokken, zoals getalinzicht, bewerkingen, breuken en verhoudingen. De cursus wordt gegeven naast het gewone rekenonderwijs en vervangt dus niet de bestaande rekenmethode.

Van start met een groep 8

Vanaf 8 september 2026 ga ik, Liesbeth van der Plas, deze cursus zelf in de praktijk uitvoeren op een basisschool in mijn woonplaats.

De groep bestaat uit 24 leerlingen. Ik doe dit als vrijwilliger en geef de kinderen iedere week twee uur extra rekenles in de middag. In de ochtend volgen zij, zoals altijd, hun gewone rekenlessen bij hun eigen leerkracht.

Zo kan ik in de praktijk onderzoeken welke onderdelen extra aandacht nodig hebben en hoeveel vooruitgang we met twee extra uren rekenen per week kunnen bereiken.

Waarom juist in groep 8?

Ik heb jarenlang wiskunde gegeven in het voortgezet onderwijs, waaronder aan veel brugklassen. Daar merkte ik steeds opnieuw hoe belangrijk de rekenbasis van de basisschool is.

Veel leerlingen begonnen in de brugklas met onvoldoende getalinzicht en onvoldoende kennis van bijvoorbeeld breuken. Dat maakt het leren van wiskunde onnodig moeilijk.

Wie nog niet goed met getallen kan rekenen, heeft immers ook moeite wanneer die getallen bij wiskunde worden vervangen door letters. Algebra en formules bouwen voort op rekenkennis die eigenlijk al op de basisschool stevig gelegd moet zijn.

Daarom besteedde ik in mijn wiskundelessen vaak eerst veel tijd aan basisschoolrekenen. Maar in het voortgezet onderwijs is nauwelijks tijd om hiaten die in de loop van vele jaren zijn ontstaan alsnog te repareren.

Een stevige basis vóór de overstap naar het VO

Veel effectiever is het om getalinzicht en rekenvaardigheid al tijdens de basisschool zorgvuldig op te bouwen. En als er in groep 8 nog belangrijke hiaten zijn, is dit het moment om daar heel gericht aan te werken.

Dat is het belangrijkste doel van deze cursus.

De doorstroomtoets is daarbij een concreet ijkpunt, maar een hogere score op die toets is niet het enige doel. Uiteindelijk gaat het erom dat leerlingen de basisschool verlaten met een zo stevig mogelijke rekenbasis.

Want met voldoende inzicht in getallen, bewerkingen, breuken en verhoudingen wordt niet alleen de doorstroomtoets gemakkelijker. Ook de overstap naar wiskunde in het voortgezet onderwijs wordt een stuk kleiner.

Ik doe verslag van de lessen

Op deze pagina zal ik de komende maanden regelmatig verslag doen van de lessen. Wat kom ik in de praktijk tegen? Waar lopen leerlingen tegenaan? Hoe ga ik om met tempoverschillen, hiaten in de tafelkennis en andere problemen die tijdens de lessen zichtbaar worden?

Daarbij wil ik niet alleen vertellen wat goed gaat, maar juist ook wat níét werkt of anders loopt dan ik van tevoren had bedacht.

Automatiseren met de bal

Omdat parate feitenkennis een belangrijke rol speelt bij vlot en goed kunnen rekenen, wil ik tijdens deze lessen ook gaan oefenen met de methodiek van De meester met de bal van Douwe Sikkes.

Daarbij wordt een bal gebruikt om in hoog tempo en met de hele groep rekenfeiten te automatiseren. Voor mij is deze manier van werken geheel nieuw. Juist daarom vind ik het interessant om te ervaren hoe de methode in de praktijk werkt en of het mij lukt om haar goed toe te passen.

Er zijn goede resultaten met deze manier van automatiseren behaald. Dat maakt het voor mij de moeite waard om de aanpak in deze groep uit te proberen.

Ook hiervan zal ik zo open en eerlijk mogelijk verslag doen. Ik krijg daarbij geen begeleiding van iemand die al ervaring heeft met deze werkwijze. Ik wil dus ook ontdekken in hoeverre een leerkracht de aanpak zelfstandig kan leren en toepassen.

Als mijn ervaringen andere leerkrachten helpen om te beoordelen of deze manier van automatiseren ook iets voor hun klas kan zijn, zou dat een mooie bijkomstigheid zijn.